Interview Stanja van Mierlo

op 23 december 2011 door lise witteman in interview

‘Ik heb niet eerder dit soort rauwe gevoelens gehad. En dan ook nog alle drukte erbij van mijn onderneming Blijburg. Een strandtent als Blijburg betekent hard werken, het is eigenlijk één groot circus. Het is daarom goed dat als je je zwak voelt, je ook maar eens zwak bént. En dat je voor even het toneel afstapt.’

Stanja van Mierlo schakelt terug. Er is te veel gebeurd de laatste anderhalf jaar. De dood van haar vader, staatsman Hans van Mierlo, het overlijden van haar jongere zus, het alleenstaandemoederschap. Daarbovenop kwam nog een lange strijd met de gemeente Amsterdam over vergunningen voor haar spraakmakende strandtent Blijburg aan de rand van de Amsterdamse nieuwbouwwijk IJburg, een geschil dat zich al sinds 2005 voortsleepte.

Vorig jaar werd bekend dat de strandtent definitief onderdeel van IJburg blijft. Geen gedonder met vergunningen meer, geen tijdelijke projectstatus, Blijburg staat. Nu kan Van Mierlo zich eindelijk een uitgestelde rouwperiode veroorloven en proberen weer overzicht over haar leven te krijgen.

Het interview vindt plaats bij Van Mierlo thuis. Op het geluid van de deurbel volgt geblaf. Achter een hond en een peuter verschijnt een rijzige blonde vrouw bovenaan de trap. ‘Ha, kom binnen!’, roept ze vanuit haar kleine Amsterdamse appartement. Thee en gebakjes — ‘taartjes’ — staan al klaar. Wel moet eerst zoon Hugo (bijna 2) naar bed. Een poging daartoe faalt, net als de drie pogingen die daarop volgen, doordat de kleine feilloos de juiste toonhoogte weet aan te slaan. ‘En toch is hij moe’, mompelt Stanja dan. Om vervolgens geamuseerd op te kijken met haar bruine ogen. Het zijn de ogen van haar vader, de vorig jaar overleden politicus Hans van Mierlo.

‘Mijn vader heeft de heropening van Blijburg niet meer mee kunnen maken. Helaas. Hij hield veel van die plek. Door al het gedoe met vergunningen kwam ik ook in zijn veld terecht, het politieke veld. Dat gaf mij meer inzicht en begrip voor hem. Vroeger wilde ik graag bewijzen dat ik iemand was van mezelf. Niet alleen interesse wekken als de dochter ván, zoals wel vaak het geval was. Maar die drang heb ik nu niet meer zo. Ik ben eigenlijk heel trots dat ik zijn dochter ben.’

Met een schuin lachje: ‘Ik denk omdat hij dood is. Maar vooral omdat ik me op mijn manier heb verwezenlijkt. Blijburg betekende voor mij dat ik zelf een wereld kon bouwen die ertoe doet. Een wereld die mooi en lief is en waarvan ik het belangrijk vind dat die er is.’

‘Heel lang heb ik gedacht dat ik niet zoveel kon. Ik was dyslectisch, of dat label kreeg ik. Ik viel daardoor in de categorie met het stempel “niet zoals de rest”. Pas veel later begreep ik dat mijn inventiviteit en creativiteit wel degelijk marktwaarde hebben. Ik kan van niets, iets maken.’

Hippies met creditcard

Het is wellicht ook een kracht die voortkomt uit Van Mierlo’s wispelturige jeugd. Haar beroemde vader was wel lief, maar vooral ook veel afwezig. Nadat haar ouders uit elkaar gingen, werd de zorg voornamelijk verdeeld over moeder en een pleeggezin. Toen de scholing op niets uitliep, vond ze het welletjes en verruilde van Mierlo de hele boel voor een klein jaar reizen in Zuidoost- Azië, waar ze geld verdiende door te zingen in nachtclubs en op straat.

Terug in Amsterdam rolde ze al snel van project in project. Zo werd ze directeur van Jazz Radio, ze programmeerde, produceerde en presenteerde evenementen, ze had een eigen marketingbureau, en uiteindelijk kwam Blijburg in beeld. De strandtent is in veel opzichten een afspiegeling van haar zelf. Een georganiseerde vrijplaats met een bijna spirituele inborst, waar ogenschijnlijk alles mag, maar nuchterheid niet uit het oog verloren wordt, aldus Van Mierlo.

‘Blijburg hoort bij een beweging die tien jaar geleden opkwam in Amsterdam. Troubadours en avonturiers, hippies met en zonder creditcard, die uit de creatieve sector komen en ruimte willen voor vrije ideeën. Ik heb altijd al het idee gehad van een plek aan het water waar ik zo’n mooie wereld kon bouwen. Een plaats gespecialiseerd in simpel geluk, waar leuke festivals en feesten ontstaan en de vergeten zondag wordt gevuld met een poppenspeler of livemuziek. Horeca is het middel dat dat allemaal mogelijk maakt.’

‘Ook rond de weekenden in de winter, de periode dat strandtenten juist sluiten, zijn we open. Dan creëren we een soort blokhutsfeer. Zo ben ik eigenlijk het hele jaar door horecaondernemer geworden, bijna zonder dat ik er erg in had.’

Voortuin en achtertuin

Dat Van Mierlo nu voor het eerst sinds tijden een periode van twee maanden rust heeft ingelast, heeft volgens haar met verschillende ontwikkelingen te maken: ‘Ik wil absoluut bij Blijburg betrokken blijven, maar ik vind het ook tijd om eens afstand te nemen en me af te vragen hoe het komt dat een creatief als ik al zo lang verbonden is aan één project.’

‘En natuurlijk is deze kleine erbij gekomen’, zegt Stanja terwijl ze met haar handen het rode haar van Hugo streelt. ‘Ik kan me niet meer heel vrij bewegen, bovendien slaap ik niet altijd goed. Zo raakte ik op een gegeven moment oververmoeid. Ik ben dingen gaan vergeten die ik normaal niet vergeet. En als mensen iets ernstigs vertellen, kan ik eigenlijk nauwelijks empathie opbrengen. Je speelt het wel, maar je voelt het niet.’

Alsof ze zich moet excuseren, zegt Van Mierlo dat er ‘natuurlijk’ meer vrouwen zijn die alles alleen doen. ‘Het kan ook zeker, maar het is momenteel even wat veel. Ik ben al behoorlijk tevreden als ik het met Hugo en met de hond aardig regel. Dan voel ik mijzelf al een hele pief.’

Achtertuin

Hoewel het gesprek aan de kleine eettafel open verloopt, heeft ze ook haar reserves. Ze legt uit dat ze onderscheid maakt tussen haar ‘voortuin’, en haar ‘achtertuin’. Haar achtertuin is eigenlijk privédomein, slechts gereserveerd voor vrienden en familie. Interviews ervaart Van Mierlo daarom als ‘dubbel’.

Toch kon iedereen afgelopen maand in het nieuwste boek van Connie Palmen lezen hoe Stanja, vlak nadat ze van Hugo was bevallen, alleen kwam te staan. In het boek van Palmen, met wie Hans van Mierlo in 2009 in het huwelijk trad, staan ook intieme details over de dood van haar vader en het overlijden van haar zus.

‘Pittig’, vindt ze dat. ‘Het is het soort intimiteit dat ik niet graag op straat zie liggen. Ik vind de dood privé. Maar eerlijk gezegd wisten mijn broer, mijn zus en ik vanaf de eerste dag dat mijn vader op Connie viel, dat dit boek er zou komen. En zij weet dat wij dat weten, dus gaan we er niet meer eindeloos over discussiëren. Connie beseft dat ik het lastig vind, maar ze begrijpt ook dat ik haar de ruimte geef om haar te laten zijn wie zij is. Ik wil haar niet beschadigen.’

‘Zelf heb ik nu nog vooral veel verdriet over mijn zus. Dat zij overleed deze zomer, brengt eigenlijk een heel ander soort verdriet met zich mee dan vorig jaar, toen mijn vader stierf. Het is zo rauw als je, zoals zij, twee kinderen achter moet laten terwijl je nog zo jong bent. Het zegt ook zo veel over wie je zelf bent. Wie ben ík als míj dit zou overkomen, hoe gezond ben ík eigenlijk, hoe dan verder met míjn kind?’

‘Laatst haalde ik een ring van mijn zus op. Ik deed hem om, en ik moest zo ontzettend huilen. Toen dacht ik: ik wil gewoon verdrietig kunnen zijn. Niet dat als iemand mij gedag zegt, de tranen alweer opwellen. Ik wil nu rust en voelen wat er ís.’

‘Voor dat soort gevoelens en gedachten heb ik de afgelopen anderhalf jaar de tijd niet gehad. Eerst had ik plannen om naar India te vertrekken, yoga doen en zo. Maar nee, ik wil juist op deze plek zijn en de normale dingen doen die je doet als een geliefd iemand doodgaat — naar fotoalbums turen, helpen het huis van mijn zus op te ruimen, huilen als ik daar zin in heb. Het is niet zo dat ik in mijn verdriet ga zwelgen, maar ik denk wel dat als je er geen ruimte aan geeft, je op een gegeven moment geen zin meer hebt in de dingen.’

Een goede vriendin van je vertelde dat je zo bent veranderd. Nog steeds ‘een stoer wijf’, maar ook milder.

Voor het eerst tijdens het interview bloost Van Mierlo. Bijna alsof ze zich betrapt voelt, maar tegelijkertijd vereerd. ‘Milder, jazeker’, zegt ze dan met zachte stem. ‘Kwetsbaarder. Het is ook dat, als je een kind krijgt, je er een dimensie bij krijgt.

Een soort wijsheid die gaat over de vergankelijkheid van tijd. Het is bijna poëtisch om te voelen dat je een spaak in het wiel bent. Ik probeerde altijd al een goed mens te zijn, maar voor Hugo ben ik het écht. Heel moeiteloos. Die kwetsbaarheid ervaar ik als een warm bad.’

‘Ook zijn vriendschappen heel belangrijk, nu ik weet hoe hard en moeilijk het leven soms is. Net als nichtjes en neefjes, of de zussen van mijn vader; daar zit meer dierbaarheid en aandacht in dan eerst — juist doordat ik dat vanwege die vergankelijkheid veel beter begrijp.’

En over twee maanden, wat is er dan veranderd?

‘Dat weet ik eigenlijk nog niet. Bij wijze van spreken ga ik plots twintig uur werken in plaats van veertig. Of ga ik in een woongroep wonen. Maar waarschijnlijker is dat ik dan gewoon weer hard aan het werk ga; met frisse energie, dat wel.’

17 reacties

  1. Mitchell

    29 november 2014 @ 21:00

    Chris

    6 december 2014 @ 04:07

    James

    6 december 2014 @ 17:46

    jay

    10 december 2014 @ 14:34

    Jared

    12 december 2014 @ 02:57

    Angelo

    13 december 2014 @ 11:13

    Troy

    15 december 2014 @ 06:59

    Darrell

    19 januari 2015 @ 12:22

    Lance

    24 januari 2015 @ 16:39

    alvin

    24 januari 2015 @ 20:16

    charles

    29 januari 2015 @ 14:31

    dan

    2 februari 2015 @ 19:20

    oliver

    4 februari 2015 @ 03:26

    clifford

    5 februari 2015 @ 14:37

    javier

    5 februari 2015 @ 15:09

    francis

    5 februari 2015 @ 15:39

    Alexander

    7 februari 2015 @ 17:08

    Accountants allochtonen amsterdam arbeidsmarkt criminaliteit crisis cultuur denemarken dieren economie europa Financieel FollowTheMoney immigratie Job Cohen journalistiek justitie Lobby marokko media milieu obama ondernemen onderwijs openbaar vervoer politiek binnenland politiek buitenland porno ProRail psychologie PvdA PVV recht vakantie verenigde staten wilders

  • Meta

  • RSS twitter.com/LiseWitteman